Αντιφασιστική Φρουρά | Τεύχος 71 | ΙΑΝ 2026
«Καλώς ήλθατε στο 2026 και υπό την προεδρία Τραμπ, η Αμερική επέστρεψε»
Πιτ Χέγκσεθ, Υπουργός Άμυνας ΗΠΑ
Συνέντευξη Τύπου μετά την επίθεση στη Βενεζουέλα, 3 Ιανουαρίου 2026
Την ώρα που γράφεται το άρθρο, οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ εξαπολύουν τις πρώτες επίσημες επιθέσεις σε χερσαίο έδαφος της Βενεζουέλας απαγάγωντας τον εκλεγμένο πρόεδρο Μαδούρο μαζί με τη σύζυγό του. Πρόκειται για πολύ σοβαρή κλιμάκωση που εξελίσσεται τους τελευταίους μήνες, στο σκηνικό πολιορκίας της Μπολιβαριανής Δημοκρατίας. Ξεκίνησε με ναυτικό αποκλεισμό, με δολοφονίες ψαράδων που ο Τραμπ τους βάφτισε «ναρκέμπορους» και στη συνέχεια με την κατάληψη πετρελαιοφόρων, δημιουργώντας ασφυκτικό κλοιό και πολλαπλά προβλήματα στις οικονομικές και στρατιωτικές δομές της.
Για μήνες ο Τραμπ χρησιμοποιούσε αυτές τις πρακτικές, επικαλούμενος το εμπόριο που δήθεν διεξήγαγε η Βενεζουέλα. Η ειρωνεία βρίσκεται στο ότι η ίδια η Δύναμη Δέλτα, η κρατική, στρατιωτική ομάδα που κατηγορείται, ευλόγως και ευρέως, ότι λειτουργεί ένα εκτεταμένο καρτέλ ναρκωτικών στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών, απήγαγε τον Πρόεδρο της Βενεζουέλας, ως κατηγορούμενο για ναρκεμπόριο από τις κρατικές υπηρεσίες των ΗΠΑ. Αυτοί που έχουν ευθύνη για το διαδεδομένο εμπόριο ναρκωτικών στη Λατινική Αμερική και όχι μόνο, βαφτίζουν ως ναρκέμπορο εκείνον που δεν θεωρούν ως σύμμαχό τους, ακόμη και χωρίς την ύπαρξη αποδείξεων και τον «συλλαμβάνουν» ως τέτοιο, μετατρέποντας την αυθαιρεσία σε δήθεν δικαιοσύνη.
Αν ο εχθρός της αλήθειας είναι το ψέμα, τότε μπροστά στις νέες αφηγήσεις του ιμπεριαλισμού το ψέμα μετατρέπεται σε νόμο και εργαλείο εξουσίας. Ο τραμπισμός, ως μια εξειδικευμένη σύγχρονη πολιτική που εκφράζει το αμερικανικό κεφάλαιο, γίνεται όλο και πιο κυνικός και «αλλοπρόσαλλος» απέναντι στις προκλήσεις της νέας περιόδου.
Τα ξημερώματα της 3ης Ιανουαριου, αεροσκάφη πέταξαν πάνω από τον εναέριο χώρο της Βενεζουέλας ενώ βίντεο που έχουν κυκλοφορήσει δείχνουν κάθε λογής ελικόπτερα που επιτίθενται σε χαμηλό υψόμετρο. Έχουν καταγραφεί ήδη επιθέσεις σε πολλές περιφέρειες της χώρας και κυρίως σε στρατηγικά σημεία της πρωτεύουσας, Καράκας. Μεταξύ των στόχων, εκτός από στρατόπεδα, σπίτια κυβερνητικών αξιωματούχων και λιμάνια, βρέθηκε και ο χώρος Cuartel De La Montana όπου φυλάσσεται η σορός του προηγούμενου προέδρου Ούγκο Τσάβες. Ο συμβολισμός είναι σαφής!
Η κυβέρνηση του Μαδούρο κατακρίνεται τα τελευταία χρόνια για την απόσταση που έχει πάρει από την πολιτική που είχε εφαρμόσει ο Τσάβες, προσφέροντας περισσότερα κίνητρα στην ιδιωτική πρωτοβουλία και συνάπτοντας εμπορικές σχέσεις με τον αμερικανικό Ιμπεριαλισμό. Αυτό όμως δεν ήταν αρκετό για να πάψει να βρίσκεται στο επίκεντρο των επιθετικών βλέψεων των ΗΠΑ, που δεν ξεχνούν την ιδεολογική καταγωγή της κυβέρνησης. Η εχθρική στάση μεγάλου μέρους της βενεζουελανικής κοινωνίας απέναντι στις ΗΠΑ δεν είναι συγκυριακή. Από το 1999 και έπειτα, οι πολίτες της Βενεζουέλας απαντούν πολιτικά σε αυτή τη σχέση, εκλέγοντας κυβερνήσεις με έντονα αντιιμπεριαλιστικά χαρακτηριστικά. Αρχικά με την εκλογή του Ούγκο Τσάβες και μετά το 2013, με τη συνέχιση αυτής της πορείας υπό τον Νικολάς Μαδούρο, η χώρα ακολούθησε μια σταθερά συγκρουσιακή γραμμή απέναντι στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό. Η κυβέρνηση του Μαδούρο που αμφισβητείται όσο ποτέ αυτή τη στιγμή, ειδικά μετά την απαγωγή του επικεφαλής της, δεν είναι μια «κυβέρνηση των ΗΠΑ», δηλαδή μία κυβέρνηση που αποτελεί βραχίονα του Ιμπεριαλισμού στην περιοχή.
Στην περίοδο που διανύουμε η κούρσα για την κερδοφορία του Παγκόσμιου κεφαλαίου έχει πάρει επικίνδυνες διαστάσεις. Η παγκοσμιοποιημένη αγορά απαιτεί πρώτη ύλη που είναι διασκορπισμένη στον πλανήτη. Κάθε χώρα έχει εν δυνάμει ρόλο στην παγκόσμια αλυσίδα παραγωγής. Είτε ως εξορυκτικός κόμβος είτε ως μεταποιητικός είτε ως κόμβος διανομής. Όμως, η παγκοσμιοποίηση δεν μοιράζει απλώς θέσεις αλλά τις ιεραρχεί και για αυτόν τον λόγο, στην παγκόσμια αλυσίδα, η Βενεζουέλα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο. Το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο, ο σίδηρος, ο χρυσός, ο βωξίτης, το κολτάν της Βενεζουέλας γίνονται όλο και πιο δελεαστικά για τον Ιμπεριαλισμό. Η ισχυρή επιρροή που έχει η αστική τάξη της Βενεζουέλας στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου λόγω των σημαντικών πετρελαϊκών της αποθεμάτων, που εκτιμώνται στο 18% περίπου του παγκόσμιου αποθέματος, αποτελεί στρατηγικό διακύβευμα και αντικείμενο διεκδίκησης για τον ιμπεριαλισμό.
Η Βενεζουέλα που βρέθηκε αντιμέτωπη με μια από τις πιο σκληρές μορφές του αμερικανικού ιμπεριαλισμού, εγκαινιάζει το 2026 με έναν οδυνηρό τρόπο και στέλνει μηνύματα με πολλούς αποδέκτες, με πιο άμεσους, τους ανυπότακτους λαούς της Λατινικής Αμερικής που βρίσκονται ξανά στο προσκήνιο. Η νεοσύστατη φιλοαμερικανική κυβέρνηση της Βολιβίας, αλλά και αυτή της Αργεντινής, είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα πως οι ΗΠΑ μέσα από πολιτικούς εκβιασμούς κατάφεραν να εμπλακούν αποτελεσματικά στο εσωτερικό των χωρών και να επιβάλουν τις πολιτικές τους. Στη Βενεζουέλα όμως, που δεν έπιαναν τόπο άμεσα οι εκβιασμοί, εξάντλησαν την αυστηρότητα τους μετά από πολλούς μήνες πολιορκίας και με αποκορύφωμα τη στρατιωτική επιχείρηση. Ο Ιμπεριαλισμός είναι πάντα πρόθυμος να προχωρήσει σε ωμές βιαιοπραγίες με το έναν ή με τον άλλον τρόπο και αυτό δε μας εκπλήσσει.
Ο μύθος της πολυπολικότητας ως το «άλογο» στο οποίο πρέπει να ποντάρει το παγκόσμιο εργατικό κίνημα παραμένει «μύθος». Είναι αλήθεια πως η κρίση έχει γεννήσει αναθεωρητικές δυνάμεις σε ολόκληρο τον κόσμο που αμφισβητούν την ηγεμονία των ΗΠΑ. Η Ρωσία και η Κίνα και μέσω της Συμμαχίας των BRICS, βρίσκονται πρωτοπόρες σε αυτή τη διαδικασία. Σίγουρα, είναι μια κατάσταση που χρειάζεται να τη λογαριάσουμε αλλά όχι να εναποθέσουμε τις ελπίδες μας σε αυτή. Φάνηκε και στην περίπτωση της Βενεζουέλας πως τα μεγάλα λόγια από τις υπόλοιπες δυνάμεις, επικαλούμενες τις αξίες του διαλόγου και του Διεθνούς Δικαίου, αποδείχθηκαν κούφια μπροστά στην αμερικανική προκλητικότητα. Όσοι πιστεύουν ακόμα πως αυτή είναι η λύση που πρέπει να προτάξουμε απέναντι στον ανεξέλεγκτο αμερικανικό Ιμπεριαλισμό, διαψεύδονται, ξανά, από τα γεγονότα που εξελίσσονται στη Βενεζουέλα.
Πλήρης υποταγή ή καταστροφή; Αυτό είναι το δίλημμα, που συνεχίζει να θέτει ο Τραμπ στις διαπραγματεύσεις του με άλλες χώρες, παρ’ όλες τις δυσκολίες και τη διεθνή κατακραυγή που δέχεται αλλάζοντας το status quo των διεθνών σχέσεων και φέρνοντας σε αμηχανία τις υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις. Δεν υπολογίζει ούτε τις νομοθεσίες στο εσωτερικό της χώρας του, την ώρα που δημοκρατικοί και ρεπουμπλικάνοι καταγγέλλουν πως η απόφαση για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στο έδαφος της Βενεζουέλας, λήφθηκε χωρίς να ενημερωθεί το Κογκρέσο. Στο τραπέζι της διεθνούς διπλωματίας, το περίστροφο και οι ωμοί εκβιασμοί, λοιπόν, φαίνεται να έχουν αντικαταστήσει πλέον κάθε μορφή διαλόγου που, έστω και προσχηματικά, διατηρούσε ένα επίπεδο αμοιβαιότητας, ενώ τα νομοθετικά προσχήματα γίνονται σμπαράλια το ένα μετά το άλλο. Το σίγουρο είναι ότι όταν ο Ιμπεριαλισμός πιάνει το όπλο στα χέρια του, είναι έτοιμος να το χρησιμοποιήσει. Αυτό κάνει και αυτή τη στιγμή απέναντι στον λαό της Βενεζουέλας, έναν λαό με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, τα οποία αναμένεται να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην αντιπαράθεσή του, είτε με το μπαρούτι των ΗΠΑ είτε με το ενδεχόμενο μίας νέας κυβέρνησης πειθήνιας στον Ιμπεριαλισμό.
Η απαγωγή του Μαδούρο σίγουρα είναι ένα σημαντικό πλήγμα για το γόητρο της κυβέρνησης αλλά θα χρειαστεί να υπολογίσουμε σοβαρά την ετοιμότητα του λαού, που είχε προμηθευτεί τους προηγούμενους μήνες όπλα, σχηματίζοντας ένοπλες πολιτοφυλακές. Ο Υπουργός Άμυνας, που οι αμερικανικές υπηρεσίες βιάστηκαν να ανακοινώσουν σαν νεκρό, εμφανίστηκε στην κρατική τηλεόραση και κάλεσε «παλλαϊκό πόλεμο μέχρι τέλους» δείχνοντας με αυτόν τον τρόπο πως η κυβέρνηση, αν και «ακέφαλη» διατηρεί τον έλεγχο στο εσωτερικό της χώρας. Ο στρατός βρίσκεται στην προμετωπίδα της αντίστασης ενάντια στην αμερικανική κυριαρχία. Η κυβέρνηση, συνεχίζει να απολαμβάνει την εμπιστοσύνη των Μπολιβαριανών ενόπλων δυνάμεων, οι οποίες παραμένουν πιστές στα σχέδια αντίστασης απέναντι στην αμερικανική χερσαία εισβολή, αποτελώντας ταυτόχρονα σταθεροποιητικό παράγοντα για την κοινωνία με ευρεία αποδοχή από τις λαϊκές μάζες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, η πολιτική εξουσία να έχει τα όπλα στα χέρια, να εξασφαλίζει τη στρατιωτική ισχύ στο εσωτερικό και ταυτόχρονα να διατηρεί τη λαϊκή νομιμοποίηση. Έτσι λοιπόν, η σύνδεση του λαϊκού παράγοντα με τις ένοπλες δυνάμεις είναι σημαντική και η αναμέτρηση δεν μπορεί προς το παρόν να κριθεί προκαταβολικά υπέρ των ΗΠΑ που σίγουρα προτιμούν την αντικατάσταση της κυβέρνησης παρά να οδηγηθούν σε γενικευμένη σύγκρουση, με τις ένοπλες δυνάμεις της Βενεζουέλας.
Η κατάσταση θα παραμείνει ρευστή το επόμενο χρονικό διάστημα.
Το μήνυμα που πρέπει να λάβει το εργατικό κίνημα είναι αρχικά η σοβαρότητα της κατάστασης που αποκαλύπτει πως το παγκόσμιο Κεφάλαιο ετοιμάζεται με γοργούς ρυθμούς να πετάξει στα σκουπίδια όλες τις δημοκρατικές μάσκες και να τις αντικαταστήσει με το «γκρι» του πολέμου. Τα θεσμικά πραξικοπήματα στο εσωτερικό των ιμπεριαλιστικών κρατών, το Διεθνές Δίκαιο που εδώ και καιρό έχει μετατραπεί σε κενό γράμμα, οι ολοένα συχνότερες πολεμικές συρράξεις και η αύξηση των στρατιωτικών δαπανών σε βάρος των αναγκαίων κοινωνικών, αποκαλύπτουν ότι ο κόσμος οδεύει σε μια νέα φάση γενικευμένης σύγκρουσης και κοινωνικής αποδιάρθρωσης. Ο πόλεμος γίνεται καθημερινότητα.
Το πιο σημαντικό μήνυμα, όμως, προέρχεται από το εσωτερικό του Ιμπεριαλισμού και αποκαλύπτει εκείνο το πρόβλημα που μπορεί να φανεί μοιραίο για εκείνον. Σε πρόσφατη δημοσκόπηση, ένα εντυπωσιακό 70% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι θα αντιταχθεί σε μια στρατιωτική δράση των ΗΠΑ απέναντι στη Βενεζουέλα, διαφωνώντας με την αφήγηση του Τραμπ περί «υπαρκτής απειλής». Εκεί, λοιπόν, βρίσκεται το δυνατό μας «άλογο». Τα κινήματα διαμαρτυρίας που θα αναπτυχθούν άμεσα και θα εκφράσουν την αλληλεγγύη τους στον λαό της Βενεζουέλας αποτελούν το πρώτο από τα πολλά απαραίτητα βήματα που πρέπει να γίνουν. Αυτό είναι δεδομένο και η δημοσκόπηση που προαναφέρθηκε, είναι μόνο ένα μικρό αντιπροσωπευτικό δείγμα της αδελφοσύνης των λαών ενάντια στα ζοφερά σχέδια του Ιμπεριαλισμού. Η επίγνωση ότι η ανθρωπότητα διολισθαίνει όλο και περισσότερο στη δίνη του πολέμου, με ευθύνη του παγκόσμιου Κεφαλαίου, υπάρχει σε μαζικά ακροατήρια, αναλαμβάνοντας δράση πρόθυμα να συνεχίσουν μέχρι το οριστικό αποτέλεσμα.
Είναι καθήκον μας να αναπτύξουμε ένα αντιπολεμικό κίνημα που να μη μείνει στα μισά του δρόμου και να ολοκληρώσει το έργο του, επιβάλλοντας την ειρήνη, αποτρέποντας νέες πολεμικές ταραχές, αλλά κυρίως να στοχεύσει σε μία κοινωνία που πλέον δεν θα χαρακτηρίζεται από πολέμους, ανταγωνισμούς και ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις. Μέχρι δηλαδή, μια κοινωνία σοσιαλιστική, βασισμένη στην αλληλεγγύη και την ισότητα.
Σιμαρόν