Αντιφασιστική Φρουρά | Τεύχος 71 | ΙΑΝ 2026
Όλα ξεκίνησαν τον Δεκέμβρη του 1995 όταν η προσάραξη ενός τουρκικού πλοίου στις βραχονησίδες των Ιμίων πυροδότησε μια διπλωματική κρίση καθώς το πλήρωμα αρνήθηκε την ελληνική συνδρομή υποστηρίζοντας πως βρισκόταν σε δικά του χωρικά ύδατα. Η συζήτηση για το που ανήκουν οι βραχονησίδες είχε μόλις ανοίξει. Στις 25 Ιανουαρίου ο Δήμαρχος Καλύμνου, με τον Αργύρη Ντινόπουλο, δημοσιογράφο και έπειτα βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, πήγαν με καΐκι και κάρφωσαν την ελληνική σημαία. Τούρκοι δημοσιογράφοι απάντησαν με το ίδιο νόμισμα υψώνοντας στη θέση της την τουρκική με την απάντηση της ελληνικής πλευράς να μην αργεί. Βατραχάνθρωποι αποβιβάστηκαν και σήκωσαν εκ νέου την ελληνική. Βρισκόμαστε ήδη σε εθνικιστικό ντελίριο με τα δελτία των ειδήσεων να γεμίζουν πολεμικά εμβατήρια, γραφικά που έδειχναν κινήσεις στόλων και δραματικούς τίτλους που προανήγγειλαν τη σύγκρουση.
Η αντιπαράθεση επιδείξεων και συμβολισμών κορυφώθηκε με τέτοιο τρόπο, ώστε η παράταξη του συνόλου του πολεμικού στόλου σε πλήρη ετοιμότητα για σύγκρουση να αποτελέσει φυσική εξέλιξη των πραγμάτων. Το ενδεχόμενο ενός πολέμου άρχισε να είναι πιο πιθανό από ποτέ, καθώς τα λίγα μέτρα που χώριζαν τα αντίστοιχα παρατεταγμένα πλοία μπορούσαν κάθε στιγμή να οδηγήσουν ακόμα κι από μια κατά λάθος εκπυρσοκρότηση σε γενικευμένη σύγκρουση. Σε τέτοιες τεταμένες περιπτώσεις κανείς δε θα μπορούσε να αποκλείσει, επίσης, το ενδεχόμενο προβοκάτσιας. Σύμφωνα με ντοκουμέντα της εποχής το πολεμικό πλοίο ‘’Παναγόπουλος’’ έριξε προειδοποιητικές βολές, ενώ την ίδια στιγμή η στρατιωτική ηγεσία δήλωνε ετοιμοπόλεμη και πίεζε την πολιτική ηγεσία να προχωρήσει άμεσα σε ένοπλη σύγκρουση.
Η πιο θλιβερή σκηνή σε αυτή την αλληλουχία των γεγονότων, με τον κίνδυνο μιας σύρραξης συνεχώς να ελλοχεύει, εκτυλίχθηκε με την πτώση του ελληνικού ελικοπτέρου, λόγω κακών καιρικών συνθηκών, και τον τραγικό θάνατο των τριών επιβαινόντων. Το γεγονός αυτό υπενθύμισε με τον πιο σκληρό τρόπο πως οι εθνικισμοί γεννούν διαρκώς θύματα και πως οι νεκροί δεν εμφανίζονται μόνο στα πεδία των μαχών. Όταν οι κοινωνίες συνηθίζουν την ιδέα της σύγκρουσης, η απώλεια ανθρώπινων ζωών φαντάζει ως κάτι αναπόφευκτο και φυσικό. Ο θάνατος τότε δεν μοιάζει ως μια εξαίρεση, αλλά γίνεται μέρος της καθημερινότητας που διαμορφώνεται από τον εθνικιστικό ανταγωνισμό.
Αν όσοι σκοτώνονται για τις επιδιώξεις της ελληνικής αστικής τάξης μετατρέπονται σε ήρωες, τότε στην πραγματικότητα προετοιμάζονται οι επόμενοι που θα θυσιαστούν στο όνομα των ίδιων συμφερόντων. Η ηρωοποίηση δεν τιμά τη ζωή, αλλά καλύπτει τον μηχανισμό που αναπαράγει διαρκώς νέες θυσίες στον βωμό του κέρδους. Δε θέλουμε να θυσιαστούμε για τα κέρδη των αφεντικών!
Για την ελληνική αστική τάξη, η προσπάθεια ενσωμάτωσης των Ιμίων ως “ελληνικών” μπορεί να δημιούργησε εκείνες τις μέρες εθνικιστικό παροξυσμό στο σύστημα, αλλά δεν παύει να αποτελεί μόνο έναν μικρό γεωγραφικό χώρο στον ευρύτερο στρατηγικό σχεδιασμό που αφορά όλο το Αιγαίο. Ο στόχος για επέκταση των χωρικών υδάτων σε 12 ναυτικά μίλια φέρνει ουσιαστικά στον έλεγχο της ελληνικής αστικής τάξης περίπου το 71% του Αιγαίου, αφήνοντας στο 19% τα διεθνή ύδατα και μόνο το 8,5% στην Τουρκία. Τα νούμερα αποκαλύπτουν πως το πραγματικό ενδιαφέρον αφορά τη μετατροπή του Αιγαίου σε ‘’ελληνική λίμνη’’ με το μονοπώλιο των κοιτασμάτων και της ναυσιπλοΐας να πηγαίνει σε ελληνικά χέρια. Γι’ αυτό και η φήμη τους έμελλε να ξεπεράσει κατά πολύ την περιορισμένη αλιευτική τους αξία, οδηγώντας την Ελλάδα και την Τουρκία πιο κοντά σε ένοπλη σύγκρουση από οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά το 1974.
Πίσω από τις εθνικιστικές κορώνες, λοιπόν, βρίσκονται οι πραγματικές επιδιώξεις για την οικονομική και στρατηγική επικράτηση στην περιοχή. Ο ελληνικός εθνικισμός αντιμετωπίζει την τουρκική παρουσία στην περιοχή ως μία διαχρονική εκκρεμότητα που πρέπει να διευθετηθεί. Ο αντιδραστικός ανταγωνισμός, που αποτελεί στρατηγικό χαρακτηριστικό των δύο χωρών, υποθάλπει συνεχώς το σενάριο της αλληλοσφαγής. Ο πόλεμος έχει μπει στην ημερήσια διάταξη του πλανήτη και οι καμπάνες του χτυπάνε σε κάθε γωνιά του. Ουκρανία–Ρωσία, Μέση Ανατολή, Καμπότζη–Ταϊλάνδη, Κίνα–Ταϊβάν, Ινδία–Πακιστάν, ΗΠΑ–Βενεζουέλα, η περιοχή του Σαχέλ στην Αφρική και πολλές ακόμη περιοχές είναι μέρη όπου πληθυσμοί είτε ζουν είτε έχουν ζήσει τις πολεμικές εντάσεις και τις συνέπειές τους. Αυτό δείχνει πως όσο η οικονομική κρίση οξύνεται, τόσο εντείνονται και οι διαχρονικοί ανταγωνισμοί, καθιστώντας τη σύγκρουση όλο και πιο πιθανή. Οι δύο δυνάμεις δε θα διστάσουν να λύσουν τις διαφορές τους με πόλεμο. Το νομοσχέδιο που πρόκειται να ψηφιστεί στην ελληνική βουλή στις 8 Ιανουαρίου και με το οποίο θα αναθεωρηθεί ολόκληρη η δομή των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων, χτυπάει κι αυτό τον κώδωνα του κινδύνου.
Ο ανταγωνισμός της Ελλάδας και της Τουρκίας πρέπει να μας θέσει σε διαρκή διεθνιστική επιφυλακή! Φέτος συμπληρώνονται 30 χρόνια από τα γεγονότα των Ιμίων και όπως έχει καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια, στην πλατεία Ρηγίλλης, θα υψωθούν τα διεθνιστικά λάβαρα του αγώνα. Είναι παραπάνω από απαραίτητο να εκπέμψουμε το αντιπολεμικό μήνυμα που θα φανερώνει πως δεν υπάρχει διάθεση να γίνουμε κρέας στα κανόνια των αφεντικών, διεκδικώντας έναν κόσμο που θα τον χαρακτηρίζει η ειρήνη, η ανθρωπιά και η αδελφοσύνη.
Τότε, παραλίγο να θρηνήσουμε “εκατόμβες” νεκρών. Σήμερα, με ζωντανή τη μνήμη των γεγονότων εκείνης της περιόδου και με τόσες σκόρπιες βραχονησίδες στο Αιγαίο, είναι αναγκαίο να επαγρυπνούμε και να προετοιμαστούμε για να βάλουμε ένα οριστικό τέλος στον φαύλο κύκλο του εθνικιστικού ανταγωνισμού.
Σιμαρόν